
Kira Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Süreci Nasıl İşler? 2026 Güncel Rehber
Güncelleme tarihi: 12 Ağustos 2026
Kira uyuşmazlıklarında arabuluculuk; kiracı ile kiraya verenin, tarafsız bir arabulucu eşliğinde mahkemeye gitmeden çözüm aradığı hukuki süreçtir.
Arabulucu hâkim değildir; kimin haklı olduğuna karar vermez ve tarafları belirli bir sonucu kabul etmeye zorlayamaz. Görevi iletişimi kolaylaştırmak, uyuşmazlığın gerçek nedenlerini belirlemek ve tarafların çözüm seçeneklerini değerlendirmesine yardımcı olmaktır.
Taraflar kendi çözümlerini üretemezse arabulucu menfaat temelli bir çözüm önerisi sunabilir. Ancak öneriyi kabul edip etmemek taraflara aittir.
Kira Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Zorunlu mudur?
1 Eylül 2023 tarihinden itibaren, kiralanan taşınmazların ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin özel hükümler hariç olmak üzere, kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur.
Bu zorunluluk, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nun 18/B maddesine dayanmaktadır.
Dava şartı arabuluculuk özellikle şu uyuşmazlıklarda uygulanır:
- kira bedelinin tespiti,
- kira artışı,
- kira alacağı,
- depozito iadesi,
- tahliye,
- kiralananda meydana gelen zarar,
- aidat ve yan giderler,
- kira sözleşmesinin sona ermesi,
- sözleşmeye aykırılık.
Hangi kira davalarında arabuluculuğun zorunlu olduğunu ayrıntılı olarak öğrenmek için Kira Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Hangi Davalarda Zorunludur? başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Arabuluculuğa başvurmak zorunlu olsa da tarafların anlaşması zorunlu değildir. Kiracı veya kiraya veren, istemediği bir ödeme, kira artışı ya da tahliye teklifini kabul etmeye zorlanamaz.
Arabuluculuk Süreci Kısaca Nasıl İşler?
Kira uyuşmazlıklarında süreç genel olarak şu sırayla ilerler:
- Yetkili arabuluculuk bürosuna başvuru yapılır.
- Sicile kayıtlı bir arabulucu görevlendirilir.
- Arabulucu taraflarla iletişim kurar ve toplantı daveti yapar.
- Taraflar taleplerini, belgelerini ve çözüm önerilerini görüşür.
- Anlaşma, kısmi anlaşma veya anlaşamama sonucu tutanağa bağlanır.
- Anlaşma varsa anlaşma belgesi düzenlenir ve gerekli icra edilebilirlik şerhi alınır.
- Anlaşma yoksa son tutanakla birlikte dava açılabilir.
1. Arabuluculuk Başvurusu Nasıl Yapılır?
Başvuru;
- yetkili adliye arabuluculuk bürosuna,
- arabuluculuk bürosu bulunmayan yerlerde görevlendirilen sulh hukuk mahkemesi yazı işleri müdürlüğüne,
- elektronik ortamda UYAP üzerinden,
- avukat aracılığıyla yapılabilir.
Başvuru dilekçeyle veya büroda bulunan form doldurularak gerçekleştirilebilir. Başvuruda uyuşmazlığın konusu açıkça belirtilmelidir.
Örneğin yalnızca “kira uyuşmazlığı” yazılması yerine;
- ödenmeyen kira alacağı,
- depozito iadesi,
- kira bedelinin belirlenmesi,
- ihtiyaç nedeniyle tahliye,
- kiralanandaki zararın karşılanması gibi taleplerin ayrı ayrı gösterilmesi daha sağlıklı olur.
Adım adım başvuru bilgileri için Arabuluculuk Başvurusu Nasıl Yapılır? rehberine bakabilirsiniz.
2. Yetkili Arabuluculuk Bürosu Nasıl Belirlenir?
Dava şartı arabuluculuk başvurusu kural olarak, uyuşmazlık hakkında görevli ve yetkili mahkemenin bulunduğu yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır.
Karşı taraf, büronun yetkisine itiraz edecekse bunu en geç ilk toplantıda ve ilgili belgeleri sunarak yapmalıdır.
Yetki itirazı hâlinde dosya sulh hukuk mahkemesine gönderilir. Mahkeme, harç almadan dosya üzerinden inceleme yaparak yetkili büroyu kesin olarak belirler.
Yetki itirazı kabul edilirse kararın tebliğinden itibaren bir hafta içinde yetkili arabuluculuk bürosuna başvurulabilir. Bu durumda ilk başvuru tarihi korunur.
Ayrıntılı bilgi için Yetkili Arabuluculuk Bürosu Nasıl Belirlenir? başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
3. Arabulucu Nasıl Görevlendirilir?
Başvurunun ardından arabuluculuk bürosu, Adalet Bakanlığı siciline kayıtlı arabulucular arasından bir görevlendirme yapar.
Taraflar, ilgili listede yer alan belirli bir arabulucu üzerinde birlikte anlaşırsa bu kişi de görevlendirilebilir. Bunun için tarafların ortak iradesinin başvuru sırasında büroya bildirilmesi gerekir.
Arabulucu görevlendirildikten sonra dosyayı inceler, tarafların iletişim bilgilerini kontrol eder ve ilk toplantının hazırlıklarına başlar.
4. Arabulucu Taraflara Nasıl Ulaşır?
Arabulucu, büro tarafından kendisine verilen iletişim bilgilerini esas alır. Gerektiğinde başka iletişim bilgilerini de araştırabilir.
Görevlendirme ve ilk toplantı daveti için;
- telefon,
- SMS,
- e-posta,
- UYAP kayıtları,
- diğer uygun iletişim araçları kullanılabilir.
6325 sayılı Kanun’un 18/A maddesine göre arabulucu, davet ve bilgilendirme işlemlerini belgelemek zorundadır. Tarafın avukatı bulunsa bile asıl tarafın da görevlendirme hakkında bilgilendirilmesi gerekir.
Bu nedenle yalnızca klasik tebligat zarfı beklenmemeli; arabulucudan gelen telefon, mesaj veya e-posta da dikkate alınmalıdır. Şüpheli bir iletişim hâlinde arabulucunun adı ve dosya bilgisi arabuluculuk bürosundan veya UYAP üzerinden doğrulanabilir.
5. Toplantı Tarihi ve Yeri Nasıl Belirlenir?
Arabulucu, ilk toplantının tarihi ve yeri konusunda taraflarla iletişim kurar. Taraflar ortak bir gün ve yer üzerinde anlaşamazsa toplantı tarihini ve yerini arabulucu belirler.
Taraflar aksini kararlaştırmadıkça görüşmeler, arabulucuyu görevlendiren büronun bağlı bulunduğu adli yargı ilk derece mahkemesi adalet komisyonunun yetki alanında yürütülür.
Adalet Bakanlığı Arabuluculuk Kurulunun 10 Nisan 2025 tarihli tavsiye kararında, görüşmelerin gizliliği koruyan ve arabulucunun taraflarla birlikte ya da ayrı ayrı görüşmesine imkân veren uygun yerlerde yapılması gerektiği belirtilmiştir.
6. Arabuluculuk Toplantısına Kimler Katılabilir?
Arabuluculuk görüşmelerine;
- kiracı ve kiraya veren,
- tarafların kanuni temsilcileri,
- avukatlar,
- tüzel kişiler adına yetkili temsilciler katılabilir.
Tarafların açık rızası bulunursa uyuşmazlığın çözümüne katkı sağlayabilecek uzman kişiler de görüşmede hazır bulunabilir.
Avukatla katılım zorunlu değildir. Bununla birlikte kira tespiti, yüksek tutarlı alacak, tahliye veya ayrıntılı bir anlaşma belgesi söz konusuysa hukuki destek alınması yararlı olabilir.
7. Toplantıya Giderken Hangi Belgeler Hazırlanmalıdır?
Uyuşmazlığın konusuna göre şu belgelerin hazırlanması faydalı olabilir:
- kira sözleşmesi,
- kira ödeme dekontları,
- depozito makbuzu veya banka kaydı,
- ihtarnameler,
- yazışmalar,
- teslim tutanakları,
- hasar fotoğrafları,
- tadilat ve onarım faturaları,
- aidat ve yan gider belgeleri,
- kira tespitinde kullanılacak emsal kira bilgileri.
Sitedeki güncel Konut Kira Sözleşmesi ve Anahtar Teslim Tutanağı örneklerinden de yararlanabilirsiniz.
Bir belge arabuluculuk görüşmesinde sunulduğu için mahkemede kullanılamaz hâle gelmez. Normalde mahkemede delil olabilecek kira sözleşmesi, banka dekontu veya ihtarname gibi belgeler yalnızca arabuluculukta sunulmuş olmaları nedeniyle delil niteliğini kaybetmez.
8. Arabuluculuk Görüşmesi Nasıl Yürütülür?
Arabulucu görüşmenin başında taraflara;
- arabuluculuğun temel ilkelerini,
- gizlilik yükümlülüğünü,
- sürecin nasıl işleyeceğini,
- anlaşma ve anlaşmama sonuçlarını,
- ücretin nasıl değerlendirileceğini açıklar.
Ardından taraflar uyuşmazlığa ilişkin taleplerini ve çözüm önerilerini anlatır. Arabulucu her iki tarafla birlikte görüşebileceği gibi gerekli gördüğünde taraflarla ayrı ayrı da görüşebilir.
Kira uyuşmazlığının niteliğine göre görüşmelerde;
- yeni kira bedeli,
- ödeme planı,
- tahliye tarihi,
- anahtarın teslim şekli,
- depozitonun iadesi,
- hasar ve onarım bedelleri,
- aidat veya yan giderler,
- karşılıklı taleplerin sona erdirilmesi ele alınabilir.
Arabulucu hukuki karar veremez ve bir tarafı diğer tarafın teklifini kabul etmeye zorlayamaz.
9. Arabuluculuk Görüşmeleri Gizli midir?
Evet. Gizlilik, arabuluculuğun temel ilkelerinden biridir.
6325 sayılı Kanun’un 4 ve 5. maddelerine göre;
- görüşmeler sırasında ileri sürülen çözüm teklifleri,
- kabul edilmeyen uzlaşma önerileri,
- yalnızca arabuluculuk nedeniyle hazırlanan belgeler,
- görüşme sırasında yapılan kabul ve beyanlar
kural olarak daha sonra mahkemede delil olarak kullanılamaz.
Gizlilik yükümlülüğü yalnızca arabulucuyu değil; tarafları, avukatları, kanuni temsilcileri ve görüşmeye katılan diğer kişileri de kapsar.
Ancak arabuluculuktan bağımsız olarak mevcut olan belgeler, yalnızca görüşmede sunuldukları gerekçesiyle mahkemede kullanılamaz hâle gelmez.
10. Arabuluculuk Süreci Ne Kadar Sürer?
Dava şartı arabuluculukta arabulucu, başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren üç hafta içinde sonuçlandırmalıdır.
Bu süre zorunlu durumlarda arabulucu tarafından en fazla bir hafta daha uzatılabilir. Buna göre kira uyuşmazlıklarında dava şartı arabuluculuk süreci kural olarak en fazla dört hafta sürer.
Tarafların erken anlaşması veya anlaşmanın mümkün olmadığının ortaya çıkması hâlinde süreç daha kısa sürede sona erebilir.
11. Arabuluculuk Zamanaşımını Durdurur mu?
Arabuluculuk bürosuna başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar;
- zamanaşımı durur,
- hak düşürücü süre işlemez.
Ancak son tutanağın düzenlenmesiyle süreler yeniden işlemeye başlar. Bu nedenle anlaşma sağlanamazsa dava açmak için gereksiz yere beklenmemelidir.
Özellikle tahliye ve kira tespiti gibi özel dava açma süreleri bulunan uyuşmazlıklarda, arabuluculuk başvurusunun ve son tutanak tarihinin dikkatle takip edilmesi gerekir.
12. Taraflar Anlaşırsa Ne Olur?
Taraflar uyuşmazlığın tamamında veya bir bölümünde anlaşabilir.
Anlaşma sağlanan konular;
- açık,
- belirli,
- uygulanabilir,
- tarih ve tutar yönünden tereddütsüz
şekilde anlaşma belgesine yazılmalıdır.
Örneğin tahliye anlaşmasında yalnızca “kiracı evi boşaltacaktır” denilmesi yerine;
- tahliye tarihi,
- anahtar teslim yeri ve zamanı,
- son kira ve aidatların durumu,
- depozitonun nasıl iade edileceği,
- taşınmazın teslim koşulları,
- arabuluculuk ücretinin kim tarafından karşılanacağı
ayrı ayrı belirtilmelidir.
Taraflar yalnızca bazı konularda anlaşmışsa, anlaşılan ve anlaşılmayan hususlar son tutanakta açıkça gösterilir. Üzerinde anlaşma sağlanmayan konular hakkında daha sonra dava açılabilir.
13. Kira Arabuluculuk Anlaşmasında İcra Edilebilirlik Şerhi Gerekir mi?
Evet. Bu konu kira uyuşmazlıkları açısından özellikle önemlidir.
6325 sayılı Kanun’un 18/B maddesine göre, kira ilişkisinden kaynaklanan dava şartı arabuluculuk kapsamında düzenlenen anlaşma belgesi için icra edilebilirlik şerhi alınması zorunludur.
Şerh;
- taşınmazla ilgili anlaşmalarda taşınmazın bulunduğu yer sulh hukuk mahkemesinden,
- diğer anlaşmalarda arabulucunun görev yaptığı yer sulh hukuk mahkemesinden alınır.
Mahkeme anlaşmanın;
- arabuluculuğa elverişli olup olmadığını,
- cebri icraya uygunluğunu,
- taşınmazlarla ilgili kanuni sınırlama ve usullere uyulup uyulmadığını
inceler. Gerekli görürse bilgi veya belge isteyebilir ve duruşma açabilir.
İcra edilebilirlik şerhi verilen anlaşma belgesi ilam niteliğinde belge olarak icra edilebilir.
14. Anlaşma Sağlanamazsa Ne Olur?
Taraflar anlaşamazsa arabulucu, anlaşmaya varılamadığını gösteren son tutanağı düzenler ve dosyayı kapatır.
Dava açacak taraf, anlaşamama son tutanağının aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış örneğini dava dilekçesine eklemelidir.
Arabuluculuğa başvurulmuş fakat son tutanak dava dilekçesine eklenmemişse mahkeme, tutanağın sunulması için bir haftalık kesin süre verir. Bu sürede de sunulmazsa dava usulden reddedilir.
Arabuluculuğa hiç başvurulmadan doğrudan dava açılmışsa mahkeme, başka işlem yapmadan davayı dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddeder.
15. İlk Toplantıya Katılmamanın Sonuçları Nelerdir?
İlk arabuluculuk toplantısına geçerli bir mazeret olmadan katılmamak, daha sonra açılacak davada gider ve vekâlet ücreti bakımından sonuç doğurabilir.
6325 sayılı Kanun’un 18/A maddesinin 7531 sayılı Kanun’la değiştirilen güncel hâline göre, mazeretsiz şekilde ilk toplantıya katılmayan taraf:
- son tutanakta belirtilir,
- davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulur,
- lehine hükmedilecek vekâlet ücretinin yalnızca yarısını alabilir.
Her iki tarafın da ilk toplantıya katılmaması nedeniyle süreç sona ererse, daha sonra açılacak davada tarafların yaptıkları yargılama giderleri kendi üzerlerinde bırakılır.
Bu nedenle toplantıya katılamayacak tarafın mazeretini mümkün olan en kısa sürede arabulucuya bildirmesi gerekir.
16. Arabuluculuk Ücretini Kim Öder?
Dava şartı arabuluculuk başvurusu sırasında harç veya peşin başvuru ücreti alınmaz. Ücretin kim tarafından karşılanacağı, görüşmenin süresine ve tarafların anlaşıp anlaşmamasına göre değişir.
2026 yılı rakamları ve örnek hesaplamalar için güncel Arabuluculuk Ücreti Kaç TL ve Kim Öder? makalemizi inceleyebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Arabulucu karar verebilir mi?
Hayır. Arabulucu hâkim veya hakem değildir. Taraflar adına karar veremez ve çözümü zorla kabul ettiremez.
Arabuluculukta anlaşmak zorunlu mudur?
Hayır. Zorunlu olan, kapsam içindeki kira davalarında dava açmadan önce arabulucuya başvurmaktır. Taraflar istemedikleri bir teklifi kabul etmek zorunda değildir.
Avukatla katılmak zorunlu mudur?
Hayır. Taraflar kendileri, kanuni temsilcileri veya avukatları aracılığıyla görüşmeye katılabilir.
Karşı taraf toplantıya gelmezse dava açılabilir mi?
Evet. Arabulucu görüşme yapılamadığını belirten son tutanağı düzenler. Bu tutanakla dava şartı yerine getirilmiş olur.
Arabuluculuk en fazla kaç hafta sürer?
Kira uyuşmazlıklarında kural olarak üç haftadır. Zorunlu hâllerde arabulucu bu süreyi en fazla bir hafta uzatabilir.
Arabuluculukta söylenenler mahkemede kullanılabilir mi?
Arabuluculuk görüşmelerindeki uzlaşma teklifleri ve yalnızca süreç için hazırlanan beyanlar kural olarak mahkemede delil olarak kullanılamaz. Ancak kira sözleşmesi, banka dekontu ve ihtarname gibi önceden mevcut belgeler delil niteliğini kaybetmez.
Anlaşma belgesi doğrudan icraya konulabilir mi?
Kira uyuşmazlıklarında 6325 sayılı Kanun’un 18/B maddesi gereğince icra edilebilirlik şerhi alınması zorunludur. Şerh verilen belge ilam niteliğinde belge olarak icra edilebilir.
Netice
Kira uyuşmazlıklarında arabuluculuk, yalnızca dava açmadan önce tamamlanması gereken bir formalite değildir. Doğru yürütüldüğünde taraflara kira bedeli, ödeme planı, tahliye tarihi, depozito ve taşınmazın teslimi gibi konularda uygulanabilir bir çözüm oluşturma imkânı verir.
Süreçte dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar şunlardır:
- başvuru yetkili arabuluculuk bürosuna yapılmalıdır,
- davetler cevapsız bırakılmamalıdır,
- talepler ve belgeler toplantıdan önce hazırlanmalıdır,
- kabul edilen yükümlülükler anlaşma belgesinde açıkça yazılmalıdır,
- kira anlaşması için gerekli icra edilebilirlik şerhi alınmalıdır,
- anlaşma sağlanamazsa son tutanak dava dilekçesine eklenmelidir,
- son tutanaktan sonra dava süreleri geciktirilmemelidir.
İlgili Rehberler
- Arabuluculuk Başvurusu Nasıl Yapılır?
- Yetkili Arabuluculuk Bürosu Nasıl Belirlenir?
- Arabuluculuk Ücreti Kaç TL ve Kim Öder?
- Kira Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Hangi Davalarda Zorunludur?
Resmî Kaynaklar
- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu
- 7445 sayılı Kanun
- 7531 sayılı Kanun
- Adalet Bakanlığı Arabuluculuk Daire Başkanlığı
- Arabuluculuk Görüşmelerinin Yapılacağı Yere İlişkin Tavsiye Kararı
Hukuki Bilgilendirme
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Buradaki açıklamalar, somut bir uyuşmazlık hakkında hukuki görüş veya sonuç garantisi oluşturmaz. Her uyuşmazlık; kendi koşulları, sözleşmeleri ve delilleri çerçevesinde, uyuşmazlığın niteliğine göre yetkili mahkeme, hakem heyeti veya diğer resmî merciler tarafından değerlendirilir. İçerik, bireysel hukuki danışmanlık yerine geçmez.
İlgili Makaleler
Faydalı Formlar ve Araçlar
Deneyiminizi Paylaşın
Kiralık ev, ev sahibi, emlakçı, apartman yönetimi veya nakliye firmasıyla yaşadığınız deneyimi diğer kullanıcılarla paylaşabilirsiniz.
Şikâyet Oluştur